Nin barokun bɔra jɛkafɔ kɔnɔ ni Centre for Public Integrity ye, o ye kunnafonidilaw ka baarakɛyɔrɔ ye min tɛ tɔnɔ ɲini, n’a ɲɛsinnen bɛ bɛnbaliya ɲinini ma.
Ka ko. lazɛri. nɛgɛso. Kevin Hartley, Drew Wynn ani Joshua Atkins tun bɛ baara la kalo 10 kɔnɔ ɲɔgɔn fɛ, u sara tuma min na, nka u tun bɛ baara kɛ. Fɛnw tɛ kelen ye, nka kun min b’u si surunya, o ye kelen ye: kemikɛli minnu bɛ penti bɔlanw na ani fɛn wɛrɛw minnu bɛ feere maganw na. jamana bɛɛ kɔnɔ.
Dusukasi ni siran fɛ, u somɔgɔw ye layidu ta k’u bɛna u seko bɛɛ kɛ walasa ka kuloridi mɛtilɛni bali ka mɔgɔ wɛrɛ faga.
Nka Ameriki jamana na, kemikɛli izini damadɔw de ye o ɲɔgɔn sɔrɔ k’a sababu kɛ baarakɛlaw ni feerekɛlaw lakanani lafiyalen ye. O la, kuloridi mɛtilɛni kɛra mɔgɔfagala ye min bɛ tugu ɲɔgɔn na, hali ni lasɔminiw kɛra a lafiɲɛbɔlanw faratiw kan hali sanni Hartley, Wayne ani Atkins ka bange. Mɔgɔ tan ni caman fagara, n’a ma tɛmɛ o kan, nin san tan laban ninnu na, k’a sɔrɔ baarada si ma don a la.
Sɛgɛsɛgɛli kɛlen kɔfɛ, min kɛra Centre for Public Integrity fɛ, ani welekan minnu bɔra lakana lafasabagaw yɔrɔ, Ameriki sigida lakanani baarada labanna k’a jira ko danba bɛna kɛ o fɛn in tali la penti bɔlanw na.
Zanwuyekalo tle 2017, Obama ka fanga laban donw. Hartley sara o san awirilikalo la, Wynn sara o san Ɔkutɔburukalo la, ani Atkins o san nata feburuyekalo la, waati min na Trump ka fanga tun cɛsirilen don sariyasunba bɔli la, wa a tun b’a fɛ ka sariyaw bɔ yen sanni ka fara a kan — kɛrɛnkɛrɛnnenya la EPA sigida. Kuloridi mɛtilɛni (méthylène chlorure) laɲini ma taa yɔrɔ si.
Nka, kalo 13 Atkins salen kɔfɛ, Trump ka sigida lakanani baarada, degun kɔnɔ, a y’a latigɛ ka penti bɔlanw feereli dabila feerelikɛyɔrɔw la, kuloridi mɛtilɛni bɛ minnu na. Awirilikalo la, Biden ka sigida lakanani baarada ye sariya dɔ labɛn min bɛna o kemikɛli in bali mɔgɔw ka fɛn dilannenw bɛɛ la ani baarakɛyɔrɔ fanba la.
Dɔgɔtɔrɔ Robert Harrison, min ye baarakɛyɔrɔw ni sigida furakɛli karamɔgɔ ye, Kalifɔrni Iniwɛrisite la, San Fransisko, o y’a fɔ ko: “An man teli k’o kɛ Etazuni jamana na.” “Nin denbayaw ye ne ka cɛfarinw ye.”
U ye se sɔrɔ gɛlɛyaw kan cogo min na walasa ka nin jaabi ninnu sɔrɔ, ani u bɛna min fɔ n’i bɛ sira gɛlɛn kelen in daminɛ, o filɛ nin ye, a kɛra ko o ko in ɲɛsinnen bɛ fɛn faratilenw ma, baarakɛyɔrɔ lakananen tɛ, nɔgɔ walima jogin wɛrɛw.
Brian Wynn, min balimakɛ Drew, n’a si ye san 31 ye, o ye kuloridi mɛtilɛni san walasa k’a ka Karolina Saheliyanfan kafefeereso nɛnɛma ani frigo min bɛ se ka taama, o ko: “Google bɛɛ la.” “Ani ka se mɔgɔw ma.”
O cogo de la a ye forobaciyɛnko ɲinini sɛbɛn sɔrɔ, min bɔra san fila ka kɔn a balimakɛ ka saya ɲɛ, ka kuma dɔnnikɛlaw fɛ, ka fɛn bɛɛ dɔn a bɛ se ka fura in san yɔrɔ min na, fo ka se mun na saya ninnu nɔfɛtaama ka gɛlɛn kosɛbɛ. (Kloridi mɛtilɛni sisi bɛ mɔgɔ faga ni u dalajɛra yɔrɔ datugulenw na, wa a bɛ se ka dusukun tantanni bila mɔgɔ la min bɛ i n’a fɔ saya dabɔlen ni mɔgɔ si ma baga sɛgɛsɛgɛli kɛ).
Ladilikan min bɔra Wendy Hartley fɛ, Kevin bamuso: “Kalanko” ye daɲɛ koloma ye ɲinini na. A bɛ se ka kɛ ko ɲinini suguya bɛɛ bɛ i makɔnɔ yen. A y’a sɛbɛn a ka bataki cilen kɔnɔ ko: “O bɛna dɛmɛ ka hakilinaw ni tiɲɛkow faranfasi.”
Lauren Atkins, n’o ye Joshua ye, min si bɛ san 31 na, n’o sara k’a to BMX nɛgɛso foroko dɔ la, o ye kuma ta ni UCSF ka Harrison ye siɲɛ caman. San 2018 feburuyekalo la, a y’a denkɛ sɔrɔ a salen duguma ni penti bɔlan litiri daga dɔ dalen bɛ a kɛrɛfɛ.
Harrison ka dɔnniya min tun bɛ kuloridi mɛtilɛni kan, o y’a dɛmɛ k’a denkɛ ka baga ni a su sɛgɛsɛgɛli kunnafoniw baara ka kɛ saya sababu jɛlen ye. O jɛlenya in bɛ basigi jɔnjɔn di wale ma.
Tuma caman na, furakisɛw tali bɛ se ka kɛ sababu ye ka kɛnɛyako kuntaalajan bila mɔgɔw la, a bɛ se ka kɛ ko a tɛ ye san caman kɔnɔ. Nɔgɔli bɛ se ka kɛ o maana ɲɔgɔn ye. Nka n’i b’a fɛ gɔfɛrɛnamanw ka fɛɛrɛ tigɛ walasa ka o tiɲɛni suguw ɲɛnabɔ, kalanko ɲinini ye daminɛ ɲuman ye hali bi.
U ka ɲɛtaa sababuba dɔ tun ye denbaya ka jɛɲɔgɔnya ye ni kuluw ye minnu tun bɛ baara kɛ kaban kemikɛli lakanani koɲɛw kan ani ɲɔgɔn cɛ.
Misali la, Lauren Atkins ye Change.org ka sɛbɛn dɔ sɔrɔ kuloridi metilɛni furaw kan, ka bɔ lafasalitɔn dɔ la min tɔgɔ ye ko Safe Chemicals for Healthy Families (bi Toxic Free Future) ani a y’a bolonɔ bila o sɛbɛn in na walasa k’a denkɛ hakili jigin min tununna kɔsa in na. Brian Wayne y’a bolo kɔrɔta joona.
Fanga barikamaw ye u ka fanga fara ɲɔgɔn kan walasa k’u ka nafaw faamuya bɛrɛbɛrɛ. Ni EPA ma wale kɛ, o denbayaw tɛna daminɛ ka bɔ fɛn fɔlɔ la, u kɛtɔ ka feerekɛlaw wajibiya u ka fɛnw bɔ u ka fɛnmarayɔrɔw la: Safer Chemicals Healthier Families y’a ka “Mind the Stores” kanpaɲi daminɛ nin wele sugu in jaabi la.
U man kan ka baarada sariyaw walima lobbying kɔnɔna baarakɛcogo jateminɛ u yɛrɛ ma. Kemikɛli minnu bɛ lakana, denbaya kɛnɛmanw, ani sigida lakanani nafolosɔrɔsiraw ka dɔnniya bɛ o ko la.
Aw ye kunnafoni wɛrɛw kalan: ‘Ɲɛnamaya doni’: Kalan dɔ y’a jira ko mɔgɔkɔrɔbaw bɛ sa fiɲɛ nɔgɔli fɛ, ka tɛmɛ baliku finmanw ta hakɛ kan siɲɛ saba
Kan sɔrɔli waati jiginni kan Heather McTeer-Tony bɛ kɛlɛ kɛ sigida tilennenya kama Saheli kɔnɔ
“N’i bɛ se ka ekipu dɔ sigi senkan i n’a fɔ nin ... fanga barikama b’i bolo tiɲɛ na,” Brian Wynn y’o fɔ, k’a jira ko Natural Resources Defence Council ye kulu wɛrɛ ye min bɛ ka tugu o ko in kɔ kosɛbɛ.
Mɔgɔ o mɔgɔ b’u mago don nin kɛlɛ in na, o bɛɛ tɛna se ka foroba jɔyɔrɔ ta a la. Misali la, mɔgɔ minnu bɔra jamana wɛrɛ la, n’u tɛ sariya siratigɛ la kudayi, faratiba bɛ olu la baarakɛyɔrɔw la, wa jɔyɔrɔ dɛsɛ bɛ se k’a to a ka gɛlɛn walima u tɛ se ka kuma.
Ni nin denbaya ninnu y’u hakili bɛɛ sinsin EPA kan, a bɛ se ka kɛ ko baarakɛda in tɛ foyi kɛ, kɛrɛnkɛrɛnnenya la, n’i y’a jateminɛ ko Trump ka fanga ye kɔsegin kɛ sariyaw kan.
U bɛ ka degun bila feerekɛlaw la, u kɛtɔ k’u “u ka maganw ɲɛnabɔ” walasa u kana penti bɔlanw feere, kuloridi mɛtilɛni bɛ minnu na walasa ka mɔgɔw kisi. Petisiyɔnw ni sɔsɔliw ye baara kɛ. Baarakɛda minnu bɛ Home Depot ni Walmart, olu sɔnna ka baara dabila.
U bɛ wele bila Kongresi mɔgɔw ma, u ka fɛɛrɛ tigɛ, kemikɛli lakananenw, denbaya kɛnɛmanw ani sigida lakanani nafolo sababu fɛ. U taara Washinton ni denbaya ka fotow ye u bolo. U ye kuma ta kunnafonidilaw fɛ, ka kibaruyaw sɔrɔ minnu ye gɛlɛya in lawuli ka taa a fɛ.
Karolina Saheliyanfan senatɛriw ni jamanakuntigi dɔ ye bataki sɛbɛn ka ci o waati sigida lakanani baarada ɲɛmɔgɔba Scott Pruitt ma. Kongresi mɔgɔ wɛrɛ ye sɔsɔliw lawuli Pruitt kan san 2018 awirilikalo lajɛ dɔ senfɛ. Brian Wynn dalen b’a la ko nin bɛɛ ye denbaya dɛmɛ ka lajɛ dɔ labɛn ni Pruitt ye san 2018 Mɛkalo la.
Brian Wayne y’a fɔ ko: “Lakanalikɛla kabakoyara bawo mɔgɔ si ma na a fɛ. “A ka ca a la, a bɛ i n’a fɔ ka Oz jamana belebeleba ni fangatigi kunbɛn.”
Sira kan, o denbaya ye kiti tigɛ. U ye baara kɛ ni sosiyete ka kunnafonidilanw ye walasa ka mɔgɔw lasɔmi u kana u yɛrɛ bila farati la. Lauren Atkins taara fɛnɲɛnɛmafeerelaw la walasa a yɛrɛ k’a lajɛ n’u bɛ ka kuloridi mɛtilɛni fɛnw bɔ u ka fɛnmarayɔrɔw la tiɲɛ na i n’a fɔ u b’a fɔ cogo min na. (Tuma dɔw la, ɔwɔ, tuma dɔw la, ayi.)
Ni nin bɛɛ bɛ iko sɛgɛn, i tɛ fili. Nka denbayaw dalen b’a la ko a jɛlen don ko min tun bɛna kɛ n’u tun ma u sen don o ko la.
Lauren Atkins ko: “Foyi tɛna kɛ, i n’a fɔ a ma deli ka kɛ fɔlɔ.”
Se misɛnninw bɛ caya. Fɛn kelen nana ni fɛn wɛrɛ ye bawo denbaya ma a dabila. A ka c’a la, jateminɛ kuntaalajan de ka kan: Fɛderasiyɔn ka sariyasunba sigili bɛ kɛ dɔɔnin dɔɔnin a danma.
A bɛ se ka san damadɔ walima ka tɛmɛ o kan ta walasa baarada dɔ ka se ka ɲininiw kɛ minnu ka kan ka kɛ walasa ka sariya dɔ labɛn. O hakilina ka kan ka se sɔrɔ gɛlɛyaw kan sanni a ka ban. Nka, dantigɛli walima wajibi kura minnu bɛ kɛ, olu bɛ se ka don dɔɔni dɔɔni waati tɛmɛnen kɔfɛ.
Fɛn min y’a to denbayaw ye dankarili yɔrɔ dɔ sɔrɔ EPA fɛ joona, o ye ko o baarada ye o hakilina in bila sen kan sanni k’a dabila tiɲɛ na. Nka a kɛra san fila ni tila ye Kevin Hartley salen kɔfɛ sanni sigida lakanani baarada ka dantigɛliw ka daminɛ. Ani, u tɛ baarakɛyɔrɔw baaracogo ɲɛfɔ, i n’a fɔ baara min bɛ kɛ ni baara ye, n’o ye Kevin ye, min si ye san 21 ye, a bɛ baara kɛ ni baarakɛminɛnw ye.
Nka, baarada dɔ kɔnɔ, desizɔn wɛrɛw bɛ se ka kɛ ɲɛmɔgɔ wɛrɛw fɛ. EPA ka laɲini laban min bɛna ta san 2024 Awirilikalo la, o bɛna kɛ sababu ye ka kuloridi mɛtilɛni tali bali baarakɛyɔrɔ la, baara fanba la, hali baarakɛminɛnw labɛnni.
Lauren Atkins y’a fɔ ko: “I ka kan ka muɲu.I ka kan ka muɲu.” "Ni a bɛ na ni mɔgɔ dɔ ka ɲɛnamaya ye, kɛrɛnkɛrɛnnenya la n'a bɛ na ni i denw ye, i b'a sɔrɔ. O yɔrɔnin bɛɛ".
Yɛlɛmaw kɛli ka gɛlɛn. A bɛ se ka gɛlɛya ka fɛn caman Changer bawo i walima i kanubaga dɔ tɔɔrɔla, hali ni o bɛ se ka dususalo di, foyi wɛrɛ tɛ se ka min kɛ.
Lauren Atkins y’a lasɔmi ko: “Aw ka aw yɛrɛ siri, bawo nin bɛna kɛ dusukunnataw ta fan fɛ balawu ye.” “Mɔgɔw bɛ ne ɲininka tuma bɛɛ, hali ni dusukunnataw ni gɛlɛya bɛ ne la, mun na ne bɛ to ka nin kɛ?Ne ka jaabi kɛra tuma bɛɛ, wa a bɛna kɛ tuma bɛɛ ko: “O la sa, i man kan ka sigi.” ne ka yɔrɔ O la, i man kan ka kɛ ne lamini na tugun.
A ko: “I bɛ baara kɛ cogo di k’a sɔrɔ i tilancɛ bɔnɛna i la? Tuma dɔw la, ne hakili la, a dusukun ye wuli dabila ani ne dusukun ye wuli dabila o don kelen na.” "Nka ikomi ne t'a fɛ mɔgɔ wɛrɛw ka tɛmɛ nin fɛ ani ne t'a fɛ mɔgɔ wɛrɛw ka bɔnɛ Josue ye min bɔnɛ, o de ye ne ka laɲini ye. Ne labɛnnen don ka fɛn o fɛn kɛ."
Brian Wynne fana hakilinaw bɛ o cogo kelen na, wa a bɛ baara dɔw laadi minnu bɛ degunw lajɔ walasa k’i dɛmɛ ka maraton boli dafa. Farikoloɲɛnajɛ ye ale ta ye. A ko: “I ka kan ka bɔyɔrɔ dɔ ɲini i dusukunnataw la.
Wendy Hartley y’a ye ko walekɛbaliya bɛ kɛnɛya a yɛrɛ la – denbaya wɛrɛw ka dɛmɛ fɛ ani u bɛ nɔ minnu sɔrɔ ɲɔgɔn fɛ.
Ikomi a denkɛ ye farikolo yɔrɔw dibaga ye, a ye nɔ bila mɔgɔ wɛrɛw ka ɲɛnamaya la tigitigi. A bɛ mɔgɔ dusu lamin k’a ye k’a ka ciyɛn bɛ taa ɲɛ ka taa a fɛ maganw kɔnɔ ani ka don gɔfɛrɛnaman ka sow kɔnɔ.
A y’a sɛbɛn ko: “Kevin ye mɔgɔ caman wɛrɛw ka ɲɛnamaya kisi, wa a bɛna taa a fɛ ka mɔgɔw ka ɲɛnamaya kisi san nataw kɔnɔ.”
N’i bɛ ka fɛn caman ɲini fɛn caman Changement (Yɛlɛma) kama, a ka nɔgɔn k’a miiri ko lobbyist minnu bɛ wari musaka ka status quo mara, olu bɛna se sɔrɔ tuma bɛɛ. Nka i ka ɲɛnamaya kɔnɔko bɛ girinya ta min tɛ se ka san.
“N’i b’i ka maana fɔcogo dɔn, wa n’a ye i ka ɲɛnamaya kɔnɔko dɔ ye, o tuma na, i bɛ se k’o kɛ — wa ni i bɛ se k’o maana fɔ, hɛrɛ, lobbyistw,” Brian Wayne y’a fɔ. “An bɛ na ni diyanye ni kanuya ye min ɲɔgɔn tɛ yen.”
Ladilikan min bɔra Wendy Hartley fɛ: “I kana siran k’i dusukunnataw fɔ.” O dusukunnataw bɛ nɔ min bila i n’i ka denbaya la, i ka kuma o kan. “Aw ye u yɛrɛ nɔ bila u la fotow fɛ.”
Lauren Atkins y’a fɔ ko: “A san wɔɔrɔ ye nin ye, ni mɔgɔ dɔ tun y’a fɔ ko: ‘Ni i ye kulekanba bɔ, gɔfɛrɛnaman tun bɛna o mɛn.’ Ne tun bɛna ŋɛɲɛ kɛ.” "Guess what? Kan kelen bɛ se ka fɛn dɔ kɛ. Ne hakili la, o ye ne denkɛ ka ciyɛn dɔ ye."
Jamie Smith Hopkins ye kunnafonidilaw ye Center for Public Integrity la, o ye kunnafonidiso ye min tɛ tɔnɔ ɲini, min bɛ bɛnbaliya sɛgɛsɛgɛ.
Poste waati: Zanwuyekalo-26-2024