Ni dumunikɛcogo kɛrɛnkɛrɛnnen dɔ barika banna kosɛbɛ, a ka kan ka ta ni kɔgɔkisɛ ye. O bɛɛ kɔfɛ, dumuni caman minnu daminɛna i n’a fɔ sariya siratigɛ la, porogaramu minnu bɛ dɛmɛ sɔrɔ dɔnnikɛlaw fɛ, minnu dabɔra ka kɛnɛyako gɛlɛya walima bana kɛrɛnkɛrɛnnen dɔ ɲɛnabɔ, olu jiginna ka kɛ foyi ye ni farikolo girinya dɔgɔyali porogaramuw tɛ, o kɔfɛ, u bɛ feere jamaba la mɔgɔw ma, minnu caman ma deli ka u Changer. dumunikɛcogo fɔlɔ la.
Kuma caman bɛ fɔ kɔsa in na dumuni minnu na oxalate dɔgɔyalen don. Nin dumunikɛcogo kɛrɛnkɛrɛnnen in bɛ fɔ tuma caman na sugunɛbilenni bɛ mɔgɔ minnu na, Keri Gans, MD, min ye The Small Change Diet sɛbɛnbaga ye, o y’a fɔ. O ka ɲi kosɛbɛ mɔgɔ minnu ma dimi ka teli ka sɔrɔ minnu bɛ sɔrɔ ni jolisegindumuniw ni kɔgɔ gɛlɛnw bɛ sɔrɔ sugunɛ kɔnɔ.
Nka dumuni min ka dɔgɔn oxalati la, o ma dabɔ farikolo girinya dɔgɔyali kama, wa a tɛ fura ye mɔgɔ minnu b’a fɛ ka balofɛn caman fara u ka dumuni kan. An ye kunnafoni wɛrɛw ɲini dɔnnikɛlaw fɛ, oxalate dɔgɔyalen dumuni bɛ fɛn minnu na ani i bɛ se k’a dɔn cogo min na ni a bɛnnen don i ka dumunikɛcogo ma. U tun ka kan ka min fɔ, o de tun don.
I n’a fɔ a tɔgɔ b’a jira cogo min na, dumunikɛcogo in dabɔra walasa ka oxalates hakɛ dɔgɔya, o ye fɛn ye min bɛ sɔrɔ dumuni dɔw la, farikolo bɛ minnu dilan ni hakɛ fitinin ye, Sonia Angelone, min ye dumuniko ni dumuniko kalanso ka kumalasela ye, o y’a fɔ. A y’a fɔ fana ko: “Witamini C tiɲɛni an farikolo la, o fana bɛ na ni ɔkisalatiw sɔrɔli ye.
Oxalates bɛ sɔrɔ u yɛrɛ la nakɔfɛn, nɔnɔ, jiridenw ani suman caman na, Deborah Cohen (RDN), min ye kɛnɛyako ni banakunbɛn dɔnniya karamɔgɔ dɛmɛbaga ye Rutgers Iniwɛrisite la, o y’a fɔ. Cohen ko ten, i bɛ oxalates (minnu bɛ ɲagami ni fɛnɲɛnamafagalan wɛrɛw ye ka kɛ oxalates) ye, i bɛ olu bɛɛ bɔ kɛnɛ kan, Cohen ko ten. Sugunɛbilenni bɛ sɔrɔ ni ɔkisalɛtiw ni kalisiyɔmu faralen don ɲɔgɔn kan ni u bɛ bɔ farikolo la.
Dumuni min ka dɔgɔn oxalati la, o dabɔra walasa ka oxalate ka ɲɔgɔn sɔrɔli dɔgɔya. Cohen y’a fɔ ko: “Mɔgɔ dɔw b’a miiri ko ni aw ye oxalate dunta dɔgɔya, o bɛ se ka dɔ bɔ aw ka farati la [sugunɛbilenni na].”
A y’a fɔ fana ko: “Nka, a nafa ka bon k’a dɔn ko sugunɛbilenni ye fɛn caman sababu ye.” Misali la, sugunɛbilenni tɔnba y’a jira ko kalisiyɔmu dɔgɔyali walima farikolojidɛsɛ fana bɛ se ka dɔ fara sugunɛbilenni farati kan. O la, oxalati caman dunni dɔrɔn tɛ se ka kɛ fɛɛrɛ ye, o la a ka ɲi aw ka dɔgɔtɔrɔ ɲininka sani aw ka a lajɛ.
Hali ni dɔw bɛ dumuni in laseli kɛ ɛntɛrinɛti kan i n’a fɔ “funu” fura, o ma jira. O bɛ kɛ kosɛbɛ mɔgɔ minnu na, sugunɛbilenni minnu bɛ kɛ ni kalisiyɔmu oxalate ye, olu ka kɔrɔ. “A ka c’a la, kunba min b’a to i bɛ wuli ka taa dumuni na min ka dɔgɔn oxalati la, o ye ka dɛmɛ don ka sugunɛbilenni farati dɔgɔya – nka, ni oxalati hakɛ cayalenba ni sugunɛbilenni bɛ i la dɔrɔn, walima ka dɛmɛ don ka sugunɛbilenni caya farati dɔgɔya, o ye oxalate hakɛ daminɛ ye,” Hans y’o fɔ.
Nka a bɛ se ka kɛ ko nin dumuni in man ɲi sugunɛbilenni bɛ mɔgɔ o mɔgɔ la. Hali ni kalisiyɔmu oxalate kabakurunw de ye suguya ye min ka ca, sugunɛbilenni bɛ se ka kɛ fɛn wɛrɛw ye, o cogo la, oxalate dɔgɔyalen dumuni bɛ se ka kɛ a tɛ dɛmɛ.
Hali ni kalisiyɔmu oxalate kabakurunw bɛ aw la, fɛɛrɛ wɛrɛw bɛ se ka kɛ walasa ka dɔ bɔ u seginni farati la. Cohen ko: “Ikomi kalisiyɔmu bɛ se ka siri ɔkisalɛtiw la walasa u kana se i sugunɛ na ani ka sugunɛbilenni bila mɔgɔ la, kalisiyɔmu caman sɔrɔli i ka dumuni na, o bɛ se ka kɛ i n’a fɔ ka oxalati hakɛ dɔgɔya i ka dumuni na.”
Angelone ko: “Oxalate da tɛ, o la i tɛna a dɔn ni i bɛ fɛn dɔ dun min ka ca ni oxalate ye. “A nafa ka bon ka a faamu dumuni minnu na oxalate ka ca ani minnu ka oxylate ka dɔgɔn.”
Angelone ye lasɔmini kɛ ko: “Aw ye aw janto sɔgɔsɔgɔninjɛw la minnu kɔnɔ o fɛnw bɛ sɔrɔ. Dumuni caman bɛ se ka sɔrɔ sɔgɔsɔgɔninjɛ la tasa fitini kɔnɔ min bɛ se ka dun joona, o la aw ka kan ka aw janto a la.
A ka ca a la, dumuni minnu bɛ kɛ ni oxalate ye, olu tɛ faratiba lase kɛnɛya ma, Cohen y’o fɔ. Nka, a b’a fɔ fana ko balofɛn dɔw bɛ se ka dɛsɛ i la. A ko: “Dumuni suguya o suguya bɛ dumuni dɔw dantigɛ, o bɛ se ka kɛ sababu ye ka balodɛsɛ sɔrɔ, wa dumuni minnu na, oxalate ka ca, olu ka teli ka kɛ balo nafamaw ye.”
Dan wɛrɛ min bɛ dumuni minnu na oxalate dɔgɔyalen don? A bɛ se ka gɛlɛya ka tugu o kɔ. Cohen y’a fɔ ko: “O dumuni minnu bɛ kɛ ni oxalate ye, olu tɛ ni bolonɔbila kɛrɛnkɛrɛnnen ye. O kɔrɔ ye ko oxalati caman bɛ dumuni minnu na, barokun kelen tɛ yen min bɛ kɛ ɲɔgɔn fɛ, aw bɛ se ka tugu min kɔ nɔgɔya la. A bɛ se ka ɲinini caman kɛ walasa ka a dɔn ko i bɛ sira ɲuman kan.
O cogo kelen na, fɛn caman bɛ se ka nɔ bila sugunɛbilenni na, i n’a fɔ jamu ni i bɛ ji minta, ka kɛɲɛ ni World Journal of Nephrology ye. Cohen ko ni aw bɛ tugu dumuni na min ka dɔgɔn ni oxalate ye, o tɛ se ka sugunɛbilenni farati ban.
Aw bɛ segin ka kuma aw ka dɔgɔtɔrɔ fɛ sani aw ka nin dumuni in daminɛ walasa ka a dɔn ko a ye fɛɛrɛ ɲuman ye aw bolo ani aw ka kan ka fɛn wɛrɛ minnu kɛ aw ka dumunikɛcogo nɔ na walima ka fara o kan. Misali la, Cohen b’a fɔ ko aw ka nin wale ninnu kɛ walasa ka sugunɛbilenni farati dɔgɔya dumuni kɔfɛ min tɛ oxalate ye walima sani aw ka dumunikɛcogo dantigɛlen dɔ kɛ:
A mankan tɛ i n’a fɔ disiki, nka n’i b’a fɛ ka dumuni min kɛ ni oxalati caman ye, Hans b’a sinsin a kan ko a nafa ka bon ka kuma dɔgɔtɔrɔ fɛ fɔlɔ: “Ni i ka oxalate hakɛ bɛ cogo la, wa ni kun t’i bolo ka sugunɛbilenni farati daminɛ.”